S KENC
5 months ago - 1 Dakika, 58 Saniye
tr
az
en
kk
ky
uz
ru
tk

4 Padişaha Hizmet Eden Kumandan: Gazi Evrenos Bey

Osmanlı Devleti’nin kuruluş döneminde ve Rumeli'nin fethinde çok önemli vazifeler üstlenen Gazi Evrenos Bey, Orhan Gazi, I. Murad, I. Bayezid ve I. Mehmed’e hizmet etmiş değerli bir Osmanlı kumandanıdır.

4 Padişaha Hizmet Eden Kumandan: Gazi Evrenos Bey


Gazi Evrenos Bey Kimdir?

1288 yılında Balıkesir’de doğduğu bilinen Gazi Evrenos Bey, 129 yaşında Vardar Yenicesi (Giannitsa) şehrinde vefat etmiştir. Asıl adı Evren olup, Rumeli seferinde yöre halkına iyi davranması nedeniyle yerli halk tarafından kendisine Evrenos (os, Rumca “bey” anlamına gelmektedir) yakıştırması yapılmıştır. 

Ünlü Osmanlı tarihçisi Aşıkpaşazade ise Evrenuz ifadesini kullanmıştır. Gazi Evrenos Bey ve oğulları, Malkoçoğulları ve Pehlivanoğulları gibi birkaç aile ile birlikte Osmanlının ilk akıncıları arasına girmiştir. Ancak onu Osmanlı tarihi açısından önemli kılan faaliyetlerinden birisi, Hacı İlbey ile birlikte Orhan Gazi’nin vefatıyla I. Murad devrinde gerileme emaresi gösteren devleti ayakta tutmayı başarmasıdır. 

I. Murad’ın Rumeli’ye geçişinin akabinde, İpsala ve Keşan’ı alan Evrenos Bey, Sırpların ilerleyişini durdurmuş ve Serez ile birlikte Makedonya’nın önemli yerleşim yerlerini de Osmanlı topraklarına katmıştır.

Bu fetihlerin ardından Gazi Evrenos Bey’i Makedonya seferinin yanı sıra Manastır, Arnavutluk-Elbasan’ın alınışı ve I. Kosova Savaşı’nda görüyoruz. Kosova’dan sonra Yıldırım Bayezid’in tahta geçmesiyle Evrenos Bey, Çitroz ve Vodina kasabalarını da ele geçirmiştir. Ardından 1396 yılında meydana gelen Niğbolu Savaşı’na ve Eflak seferine katılmıştır. 

Ankara Savaşı sonrası yaşanan Fetret Devri’nde Çelebi Mehmed’i desteklemiştir. Kimi kaynaklarda, ilerleyen yaşı nedeniyle hükümdarlık çekişmesinde geri durmak istese de Musa Çelebi tarafından I. Mehmed Çelebi’yi desteklediği geçmektedir. Gazi Evrenos Bey’in yol göstericiliği ve yaptığı planla I. Mehmed Rumeli’ye geçerek Sırpların sınırı civarında yerleşik olan uçbeylerini kendi kuvvetlerine katmıştır.

4 Padişaha Hizmet Eden Kumandan: Gazi Evrenos Bey

Gümülcine İmaret Camii-Gazi Evrenos Bey İmareti
Evrenos Bey 129 Yaşında Vefat Etmiştir

Gazi Evrenos Bey’in 129 yaşında vefatı üzerine oğulları Ali Bey ve İsa Bey de babaları gibi şerefle Osmanlıya hizmet etmiştir. Ali Bey (İkiyürekli Ali)’i Gazi Evrenos Bey bizzat yetiştirmiştir. Selanik’in alınmasında büyük emeği geçen Ali Bey, 1437 yılında çıktığı Macaristan zaferinden 70 bin esir ve bol miktarda ganimetle dönmüş ardından, Belgrad Kuşatması’na katılmıştır. İsa Bey ise Arnavutluk seferlerinde ve 1443 yılında Haçlılara karşı verilen mücadelede boy göstermiştir.