S KENC
4 months ago - 2 Dakika, 12 Saniye
tr
az
en
kk
ky
uz
ru
tk

Çöl Kaplanı Fahreddin Paşa

Bugün Bulgaristan sınırlarında Tuna Nehri kıyısında kalan Rusçuk şehrinde doğan Ömer Fahreddin Paşa büyük bir kahramanlık sergilediği Medine savunması nedeniyle; "Medine kahramanı", "Çöl kaplanı", "Medine müdafii" gibi lakaplarla anılmış bir asker ve devlet adamıdır.

Çöl Kaplanı Fahreddin Paşa


Fahreddin Paşa Kimdir? 

1868 yılında Rusçuk’ta dünyaya gelen Fahreddin Paşa, 93 harbi sonrası ailesi ile birlikte İstanbul’a yerleşti. Mekteb-i Harbiye’yi birincilikle bitiren Fahreddin Paşa, Erkan-ı Harbiye’den sonra 1891’de Kurmay Yüzbaşı olarak orduya katılmıştır. Balkan Savaşı, Çatalca Savunması ile Edirne’nin tekrar ülke topraklarına katılması mücadelelerinde büyük katkı sunmuştur.

Fahreddin Paşa'nın Medine Savunması

I. Dünya Savaşı sırasında 4.Ordu Komutanı Vekili olarak görevlendirilen Fahreddin Paşa, bir yandan Ermenilerin yerleşimini sağlarken diğer taraftan Ermeni isyanlarını bastırmakla meşgul oldu. Paşa 1916’da Medine’de görevlendirildi. Bu sırada Medine’de Şerif Hüseyin İsyanı olarak geçen hadise cereyan etti. 

Çöl Kaplanı Fahreddin Paşa


Şerif Hüseyin
, isyana gerekçe olarak Osmanlı Devletinin savaşta İngilizlerin yanında olmamasını gerekçe göstererek, bu hususu dile getiren bir beyanname yayınladı. Fahreddin Paşa ise Şerif Hüseyin’in şahsında tüm işgalcilere hitaben kaleme aldığı beyannamede; “…İslam’ın beşiği olan kutsal toprakları Hz. Peygamber’in mukaddes kabrini İngilizlere çiğneten, para ve altına ibadet eden bu hainlerden her şey umulur...” şeklinde yanıt vermiştir.

Paşanın Medine’de uyguladığı ve yokluklara rağmen tam 2 yıl 7 ay süren savunma stratejisi ona büyük bir nam kazandırmıştı. Çöl Kaplanı Fahreddin Paşa’nın bu şanlı direnişi Mustafa Kemal Atatürk’ün “Sağlığında adını tarihe altın harfler ile yazdıran komutan” şeklindeki iltifatına da sebep olmuştur.

Fahreddin Paşa'nın Kurtuluş Savaşı’ndaki Kahramanlıkları

Fahreddin Paşa kuşatma sonrası esir düşmüş ve Malta’ya sürgün edilmiştir. İtilaf Devletleri tarafından sürgündeki askerleri yargılamak üzere kurulan bir mahkeme tarafından ölüme mahkum edilmiş, ancak Malta’dan kurtulmayı başarmıştır.

Çöl Kaplanı Fahreddin Paşa


Kurtuluş Savaşı’na katkıda bulunmak üzere Ankara’ya gelerek Gazi Mustafa Kemal tarafından Güney Cephesi’ne görevlendirilmiştir. Görevi Fransızlara karşı Türk kuvvetlerini birleştirmekti. Bu cephede savaş Ankara Antlaşması ile sona ermiş Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından 9 Kasım 1921’de Afganistan-Kabil büyükelçisi olarak görevlendirilmiştir. Fahreddin Paşa buradaki vazifesi boyunca Türk-Afgan dostluğunun gelişmesi hususunda kritik rol oynadı. Camilerde yaptığı konuşmalar neticesinde Milli Mücadele için Afgan halkından yardım topladı.

Soyadı Kanunu sonrası Türkkan soyadını alan Ömer Fahreddin Paşa, 1936 yılında Orgeneral rütbesine yükselmiş ve emekli olmuştur. 1948’de Eskişehir yakınlarında bir tren seyahatinde kalp krizi geçirmiş ve vesayeti gereği Rumeli (Aşiyan) Mezarlığı’na defnedilmiştir.