Akmaral Tuganova
1 year ago - 3 Dakika, 53 Saniye
tr
az
en
kk
ky
uz
ru
tk

Orta Asya’nın İnternet Mecrası

Google ve YouTube Çağı

Büyük bir kısmı yurtdışında yaşayan, çalışan ve okuyan Orta Asya nüfusu için internet önemli bir iletişim aracı haline gelmiştir. Bölgede internet daha çok iletişim aracı olarak kullanılıp, iş aracı ve çalışma alanı olarak (örneğin, e-ticaret için) daha az sıklıkla kullanılmaktadır. Halbuki dünyada iş alanında yapay zeka kullanımı giderek artmaktadır. Orta Asya’daki en popüler internet kaynakları, eğlence ya da bilgi siteleridir. Google ve YouTube, en popüler siteler listesinde ilk sıradadır.

Google’ın Kazakistan’da 2016 yılında yaptığı Connected Consumer Survey anketine göre, ankete katılanların %86’sı internete her gün giren ve yalnızca %2’si bunu ayda iki defadan az yapan kullanıcılardır. Tacikistan’da Nisan 2018’de ‘’Medya Danışmanlık’’ adlı yerel kuruluş tarafından yapılan ankete göre, katılımcıların %30’u devamlı çevrimiçidir, günde internete birkaç saatliğine girenler sayısı da aynı olmakla birlikte internete haftada 3-4 kez giren kullanıcılar %18 civarındadır.


Orta Asya’nın İnternet Mecrası


Orta Asya’da VKontakte ve Odnoklassniki siteleri önde

Rus sosyal medya siteleri olan ‘‘Odnoklassniki’’ ve ‘‘Vkontakte’’ Orta Asyalı kullanıcılar arasında en çok kullanılan siteler olmaya devam etmektedir. Yeni mobil mesajlaşma uygulamalarının popülerliği ise bölgede ülkeden ülkeye değişmektedir.

İnternette yapılan aramaların çoğu sosyal medya siteleri üzerine olup, en çok Odnoklassniki ve Vkontakte siteleri aranmaktadır. Rus sitelerinin her ikisinin de Orta Asya’da oldukça popüler olmasının sebebi, öncelikle bu sitelerin Orta Asya piyasasına alışılagelen Rus dilinde ilk olarak giriş yapmasıdır.

Orta Asya’daki sosyal ağların yaygınlığını değerlendirmek için bir başka kaynak, We Are Social ve Hootsuite tarafından hazırlanan ‘‘2018 Global Digital’’ raporudur. Bu rapora göre, dünyaca ünlü Facebook sitesi sadece Tacikistan’da en çok ziyaret edilen siteler arasında yer almakta ve Orta Asya genelinde Instagram’dan sonra gelmektedir.

Web-trafik analizi için kullanılan SimilarWeb pöpüler platformda verilen bilgiye göre, Kazakistan, kullanıcıların en çok VKontakte ve Odnoklassniki sitelerinde çevrimiçi kaldığı beş ülkeden biridir. Mart 2018’de VKontakte kullanım trafiğinin %2,81’i ve Odnoklassniki trafiğinin %3,58’i Kazakistan payına düşmekteydi.

Facebook ve Instagram Rekabeti

Rus sosyal ağlarının yaygın olmasına rağmen, Facebook, işlevselliği, dünyadaki popülaritesi ve tanınırlığı nedeniyle ‘‘ciddi’’ kullanıcılar için elverişli ve kullanışlı bir platform olarak görülüyor. Instagram ise, daha çok günlük etkinlikler için tasarlanmış bir eğlence platformu olarak devam etmektedir. Kullanıcıların en büyük payını (2017’de %62) 18-29 yaş grubu oluşturmaktadır.

We Are Social ve Hootsuite ajanslarının ‘‘2018 Küresel Dijital’’ raporuna göre, Facebook sitesinde Orta Asya’dan yaklaşık dokuz milyon aktif hesap kayıtlıdır. Aynı raporda Instagram’da da çok sayıda Orta Asyalı hesap kayıtlı olduğu belirtilmiştir. Özbekistan nüfusunun %4’ü, Tacikistan’ın %3 ve Türkmenistan nüfusun %2 Facebook kullanmaktadır. Bunun yanı sıra Kazakistan’ın her üç vatandaşının biri ve Kırgızistan’ın her beş vatandaşının biri Facebook ve Instagram kullanıcısıdır.

Bu rapora göre, Orta Asya’daki Facebook kullanıcılarının sayısı bir yıl içerisinde yaklaşık iki kat artmıştır.

Kazakistanda popüler Amerikan sosyal sitelerinin erkeklere kıyasla daha çok kadınlar tarafından kullanılması dikkat çekicidir. Kırgızistan’da sosyal medya kullanımında kadın ve erkek kullanıcı oranları hemen hemen aynıdır. Orta Asya’nın diğer üç cumhuriyetinde ise, Instagram da dahil olmak üzere sosyal medya kullanan erkek sayısı kadınlara nazaran fazladır.

WhatsApp, Imo, Viber

Kazakistan ve Kırgızistan’da iletişim amaçlı kullanılan en yaygın mobil mesajlaşma uygulaması, WhatsApp’tır; Özbekistan ve Türkmenistan’da, Imo; Tacikistanda ise, Viber’dir. Kazakistan’da ikinci sırada Facebook Messenger; Kırgızistan ve Tacikistan’da Imo, Özbekistan'da ise Telegram ve Türkmenistan’da Line gelmektedir.

İstatistiklere göre, WhatsApp uygulaması dünya genelinde popülerliğini korumakla birlikte 104 ülkede mesajlaşma uygulamaları arasında birinci ve 76 ülkede ikinci sırada yer almaktadır. Facebook Messenger ise, dünyanın 64 ülkesinde birinci ve 92 ülkesinde ikinci sıradadır.

Rus programcı Pavel Durov tarafından geliştirilen ve güvenilirliği yüksek olarak tanıtılan Telegram uygulaması geçtiğimiz aylarda Kazakistan’da hızla bir şekilde popülerlik kazanarak, Google Play uygulama mağazasında en çok indirilen trend uygulamalar arasına katılmıştır. Kırgızistan’da da Telegram en yaygın uygulamalar listesinde yer almaktadır. Özbekistan’da geçen aylarda Apple ve Google Play mağazalarından en çok indirilen Durov’un uygulamasıyla birlikte, Telegram’ın taklidi olan Plus Messenger adlı yeni mobil uygulama yaygınlaşmıştır. Nisan 2018’de ‘‘Medya Danışmanlık’’ tarafından yapılan araştırma sonucunda Telegram’ın Tacikistan’da hiç popüler olmadığı görülmüştür.

Yakın zamanda Rusya’da yasaklanan Telegram uygulamasının Orta Asya’da kullanılma seyirinin nasıl devam edeceği henüz belli değil.

www.365info.kz

www.caa-network.org