Sevde Kalafat
1 year ago - 1 Dakika, 57 Saniye
tr
az
en
kk
ky
uz
ru
tk

Türk Dünyasının Sözlü Kültür Ürünü: Ninni

Uyusun da büyüsün ninni, tıpış tıpış yürüsün ninni… Hepimizin kulağına fısıldanan, annemizin sesinden duyduğumuz ilk ezgidir ninni, beşikte başlayan ilk eğitimdir. Kimi zaman ağlayan bebeği susturmak, kimi zaman uyumasını sağlamak için söylenir fakat ninninin görevi bu kadarla sınırlı değildir. 

Türk Dünyasının Sözlü Kültür Ürünü: Ninni


Ninni, sözlü kültür geleneğinin en eski ve en önemli ürünlerindendir; çocuğun ileride seçeceği mesleği, toplumun değerlerini, annenin bebeği için iyi dileklerini, övücü sözlerini, yemek kültürü, giyim kuşam gibi konuları da içinde barındırır. 

Türk Kültüründe Ninni

Ninni; Azerbaycan Türkçesinde Layla, Çağatay Türkçesinde Elle, Çuvaş Türkçesinde Nenne, Kazak Türkçesinde Eldiy, beşik cırı (yırı), Kerkük Türkçesinde Leyle, hövdü, Kırım Türkçesinde Ayya, beşik yırı, Kırgız Türkçesinde Alday alday, Özbek Türkçesinde Allo, Tatar Türkçesinde Bölü cırı, Uygur Türkçesinde Allay olarak adlandırılmıştır.

Türk Dünyasının Sözlü Kültür Ürünü: Ninni


Türk Ülkelerinde Ortak Ninniler

 Anadolu'da                                   Kosova'da

 Nenni oğluma yaraşır               Nenni çocuğum uyusun

 Mahalleyi dolaşır                      Uyusun da büyüsün

 Mahallenin kızları                     Pıtır pıtır yürüsün

 Oğlum ile oynaşır.                     Babasının düçanına citsin.

 Kerkük'te                                     Azerbaycan'da

 Leylev yavruma ucadan            Laylay dedim yatasan

 Sesi geldi bacadan                     Gızıl güle batasan

 Babov sefere gidip                    Gızıl gülün içinde 

 Ağlama can acıdan.                   Şirin yuhu tapasan.*

 *Yardımcı, Mehmet (Dr.). Kıbrıs ve Diğer Türk Ülkelerinde Ortak Ninni ve Tekerlemeler.

Sözlü kültürün kolay yayılması ve Türk coğrafyasında ortak dil Türkçenin konuşulması hasebiyle ninnilerde benzerlikler söz konusudur. Ninni kültürü anne ve bebek arasındaki bağın gelişmesine katkı sağlamakla birlikte, ait olduğu kültürün ilerlemesi ve yayılmasına da sebebiyet verir. Bir gelecek yetiştiren annelerin, bebeklerinin kulağına ninniler söylemesi ve ninni kültürünün yaşaması temennisiyle...